Opracowania Lektur

TOM I. JESIEŃ I. Ksiądz spotyka Agatę, starszą kobietę, która opuszcza wieś na zimę, by żebrać. Krewni nie chcą jej utrzymywać poza latem, kiedy pomaga w gospodarstwie. Żegnając ją, ksiądz daje jej złotówkę. Po spotkaniu ksiądz siada na polu i obserwuje prace rolne. Patrzy na Walka orzącego ziemię i różne osoby przechodzące wiejską drogą: dziewczynę z krową, Żyda szmatarza, ślepego dziada prowadzonego przez psa. Wokół rozpościera się jesienna sceneria - opustoszałe pola, rzeka wijąca się przez wieś, staw, sady mieniące się czerwono-żółtymi barwami. Wędrując miedzami, ksiądz zatrzymuje się przy ludziach kopiących ziemniaki na polu Boryny. Rozmawia z nimi życzliwie, częstując mężczyzn tabaką. Gdy odchodzi w kierunku cmentarza, kobiety rozpoczynają plotki. Mówią o Agacie wydanej na żebry przez krewniaków, o Paczesach - kawalerach, których matka nie pozwala żenić, o pięknej Jagnie i jej matce, które budzą zawiść we wsi. Podczas pracy przybiega zdyszana Józka Borynianka z wieścią, że krowa...

Rodowód Ród Baryków miał za sobą burzliwą historię. Dziadek Cezarego, Kalikst, był zamożnym szlachcicem, lecz za udział w powstaniu listopadowym stracił majątek. To zmusiło jego potomków do mozolnego wspinania się po szczeblach kariery. Syn Kaliksta, Seweryn, potrafił świetnie odnaleźć się w realiach carskiej Rosji. Jako urzędnik w przemyśle naftowym wykazywał się sprytem, zaradnością i umiejętnością dostosowania do reguł systemu. Dzięki temu zapewnił rodzinie dostatek i bezpieczeństwo. Do Polski wrócił tylko po to, by znaleźć żonę. Ożenił się z Jadwigą z Dąbrowskich, panną z zamożnej siedleckiej rodziny, i wywiózł ją w głąb Rosji. Dla Jadwigi było to bolesne, bo w kraju zostawiła swą młodzieńczą miłość – Szymona Gajowca, ubogiego urzędnika. Ich związek, choć oparty na prawdziwym uczuciu, nie miał szans ze względu na różnice majątkowe. W 1900 roku, gdzieś pod Uralem, urodził się syn Seweryna i Jadwigi – Cezary Grzegorz. Wychowywał się w Baku, w domu pełnym wygód i ciepła rodzinnego. Ch...

Cesarz Karol Wielki prowadzi przez siedem lat wojnę w Hiszpanii, zdobywając liczne miasta. Jedynie Saragossa, rządzona przez króla Marsyla wyznającego islam, pozostaje niezdobyta. Marsyl, wiedząc że nie zdoła odeprzeć sił cesarza, zwołuje naradę. Za radą Blankandryna postanawia oszukać Karola, oferując mu pokój, dary i obietnicę przyjęcia chrztu, by skłonić go do opuszczenia Hiszpanii. Marsyl wysyła posłów do Karola z propozycją pokoju. Cesarz, niepewny szczerości Marsyla, radzi się swoich baronów. Roland sugeruje kontynuację wojny, natomiast Ganelon zaleca przyjęcie propozycji. Cesarz decyduje się wysłać posła do Marsyla i pyta, kogo wybrać. Roland proponuje swojego ojczyma, Ganelona. Ten, wściekły na Rolanda, uważa to za próbę wysłania go na śmierć. Podczas podróży do Saragossy Ganelon rozmawia z Blankandrynem i zgadza się zdradzić Rolanda. W Saragossie układa z Marsylem plan: powracający do Francji Karol pozostawi tylną straż pod dowództwem Rolanda, którą Saraceni zaatakują przeważa...

Czy zastanawialiście się kiedyś, skąd wzięły się koncepcje, które do dziś kształtują nasz sposób postrzegania świata? W dzisiejszym wpisie zabiorę Was w fascynującą podróż przez starożytną Grecję i Rzym, gdzie poznamy najważniejszych filozofów antyku i ich przełomowe idee. Sokrates - mistrz pytań Zaczynamy od człowieka, który paradoksalnie nigdy nie napisał ani jednego dzieła, a mimo to zrewolucjonizował filozofię.  Sokrates  przechadzał się ulicami Aten, zaczepiając mieszkańców i wciągając ich w rozmowy, które obnażały płytkość ich przekonań. Jego słynna "metoda sokratejska" polegała na zadawaniu serii pytań, które zmuszały rozmówcę do kwestionowania własnych założeń. Najbardziej znane powiedzenie Sokratesa - "Wiem, że nic nie wiem" - doskonale ilustruje jego pokorę wobec wiedzy i nieustającą ciekawość świata. Co ciekawe, ta intelektualna rewolucja nie spodobała się wszystkim. Oskarżony o "psucie młodzieży" i bezbożność, Sokrates został skazany na śmierć ...

Wyobraź sobie teatr pod otwartym niebem, gdzie tysiące widzów wstrzymuje oddech, śledząc losy bohaterów tragicznych. To właśnie w Atenach V wieku p.n.e. narodziła się jedna z najważniejszych form teatralnych w historii ludzkości - dramat grecki. Poznajmy fascynujący świat Ajschylosa, Sofoklesa i Eurypidesa oraz zasady, które stworzyły fundament europejskiej tradycji teatralnej. Aktorzy, maski i koturny - wizualna strona teatru greckiego Początki były skromne. W pierwszych przedstawieniach występował zaledwie jeden aktor (protagonista), prowadzący dialog z chórem. Dopiero Ajschylos zrewolucjonizował teatr, wprowadzając drugiego aktora (deuteragonistę), a Sofokles odważnie dodał trzeciego (tritagonistę). Ta trójka stała się standardem w klasycznym dramacie greckim. Co ciekawe, wszystkie role - zarówno męskie, jak i żeńskie - odgrywali wyłącznie mężczyźni. Ówczesne konwencje społeczne nie pozwalały kobietom występować na scenie teatralnej. Jak wyglądali aktorzy? Ich strój był niezwykle ba...

Drzewo Na środku małego i ciasnego podwórka, otoczonego z trzech stron przez stare, brzydkie kamienice, rośnie drzewo. Nie przypisano mu konkretnego gatunku, wszyscy po prostu nazywają je „drzewem”. To jedyna taka roślina w okolicy, a jej rozmiary budzą podziw – jest znacznie wyższa niż dawna kuźnia, która obecnie pełni funkcję garażu, a także góruje nad trzypiętrowymi budynkami w sąsiedztwie. Dzieci uwielbiają to drzewo, bo dla nich jest ono jedynym miejscem zabawy – alternatywą dla huśtawek i karuzeli, które znajdują się na nowoczesnych osiedlach. Dla dzieci drzewo jest wyjątkowe. Jest ich „dżunglą pełną dzikich zwierząt” oraz „Szklaną Górą”, z której można obserwować cały świat. Wspinaczka na drzewo jest dla każdego z nich prawdziwym wyzwaniem, ale każde dziecko pamięta moment, w którym po raz pierwszy udało mu się wdrapać na najniższą gałąź.  Pierwszy konar Z pierwszej gałęzi dzieci mogą zajrzeć do kuchni starszej pani Rachlińskiej, która mieszka samotnie. Kobieta straciła swoj...

Jedzą, piją, lulki palą, Tańce, hulanka, swawola; Ledwie karczmy nie rozwalą, Ha, ha! Hi, hi! hejże! hola! Twardowski siadł w końcu stoła, Podparł się w boki jak basza: „Hulaj dusza! hulaj!” woła, Śmieszy, tumani, przestrasza.  Żołnierzowi, co grał zucha, Wszystkich łaje i potrąca, Świsnął szablą koło ucha: Już z żołnierza masz zająca. Na patrona z trybunału, Co milczkiem wypróżniał rondel, Zadzwonił kieską, pomału: Z patrona robi się kondel. Szewcu w nos wyciął trzy szczutki, Do łba przymknął trzy rureczki, Cmoknął: cmok! i gdańskiej wódki Wytoczył ze łba pół beczki.  Wtem, gdy wódkę pił z kielicha, Kielich zaświstał, zazgrzytał; Patrzy na dno: — „Co u licha? Po coś tu, kumie, zawitał?” Diablik to był w wódce na dnie: Istny Niemiec, sztuczka kusa; Skłonił się gościom układnie, Zdjął kapelusz i dał susa. Z kielicha aż na podłogę Pada, rośnie na dwa łokcie, Nos jak haczyk, kurzą nogę, I krogulcze ma paznokcie.  „A, Twardowski… witam bracie!” To mówiąc, bieży obcesem: „Cóż ...